Arapça’da marife bir kelimeyi açıklamak istediğimizde kullanırız. Mesela bir öğrenciden bahsedeceğiz ancak onun hakkında ekstra bilgiler vermemiz gerektiğinde ismi mevsul kullanırız. Öğretmenin önünde oturan öğrenci demek istediğimizde öğrenci kelimesinden sonra uygun olan bir ism-i mevsul kullanarak demek istediğimiz cümleyi söyleriz.
الطَّالِب الَّذِي يَجْلِسُ اَمَامَ الْمُعَلِّمِ
Bu örnekte الذي kelimesini açıklama yapmak için kullandık.
İSMİ MEVSUL TABLOSU
| Çoğul/Cem’i | İkil/ Tesniye | Tekil/ Müfret | Cinsiyet |
| اَلَّذِين | اَللَّذان/ اللَّذَيْن | اَلَّذِي | Müzekker/Eril |
| اللَّاتِي/الَّواتِي/ اللَّائِي | اَللَّتان/ اّللَّتَيْن | اَلَّتِي | Müennes/ Dişil |
İsmi mevsul özellikleri
- İsm-i mevsuller mebnidir, yani harekeleri hep aynıdır. Ancak tesniye (ikil) kısmı istisnadır. Merfu olursa elif nunla (ان) ile mansup veya mecrur olursa ye ile olur.
- İsm-i mevsulden sonra gelen cümleye sıla cümlesi denir.
İsmi mevsuller ile örnekler;
| Okulda çalışan öğretmen gitti. | ذَهَبَ الْمُعَلِّمُ اَلَّذِي يَعْمَلُ فِي الْمَدْرَسَةِ |
| Yolda bozulan iki arabayı satın aldım. | اِشْتَرَيْتُ السَّيَّارتَيْنِ اللَّتَيْنِ تَعَطَّلَتا فِي الطَّرِيق |
| Evden çıkan adamları gördüm. | رَاَيْتُ الْاَشْخاصَ اللّذِين خَرَجُوا منْ الْبَيْتِ |
| Köyde yaşayan kız öğrenci masanın üstünden bir defter aldı. | اَحَذَ الطَّالِبَةُ التِّي تَعِيشُ فِي الْقَرْيَة دَفْتَراً فَوْقَ الطَّاوِلَةِ |
İSMİ MEVSULLERİN CÜMLEDEKİ KONUMU
İsm-i mevsuller cümlede herhangi bir kelime gibi fail, meful, mübteda, haber gibi konumlarda olabilir. İkil olanlar haricinde diğerlerinde bir değişiklik olmaz. Örneklere bakalım.
جَاءَ المُعَلِّمان اللذَان يَذْهَبَان الى الْمَدْرَسَةِ
Burda ism-i mevsul fail konumunda olduğu için merfu bir şekilde gelmiştir.
Fiili maziyi öğrenmek için tıklayınız.
Arapça kelime çeşitlerini öğrenmek için tıklayınız.
Muttasıl zamirler öğrenmek için tıklayınız.
İsmi fail öğrenmek için tıklayınız.
İnstagram hesabımızı takip ederek her gün farklı bilgiler öğrenebilirsiniz. Takip için tıklayınız.
